Betekenis

begraafplaats

Wat betekent ‘gecondoleerd’?

‘Gecondoleerd’ zeg je tegen iemand die onlangs een dierbare is verloren. Het is een vaste formule. Letterlijk spreek je uit dat je met iemand ‘meelijdt’. Een alternatief dat dicht bij de oorspronkelijke betekenis van het woord komt, is ‘Mijn medeleven’. Waar komt gecondoleerd vandaan? Het is het voltooid deelwoord van condoleren, dat in woordenboeken altijd …

Wat betekent ‘gecondoleerd’? Lees verder »

quarantaine

Quarantaine: 40 dagen opgesloten

Wie het coronavirus (misschien) heeft, moet in isolatie of quarantaine. Wat is het verschil en waar komt het woord quarantaine vandaan? Une quarantaine betekent letterlijk ‘een veertigtal’ in het Frans, zoals une dizaine ‘een tiental, een stuk of tien’ is en we ons dozijn aan douzaine (’twaalftal’) te danken hebben. Het Franse begrip had van quarante …

Quarantaine: 40 dagen opgesloten Lees verder »

fnuiken

Fnuiken en gnuiven

Fnuiken: het enige Nederlandse woord met fn-. Ook met gn- zijn er weinig. Hoe kan dat en hoe komen we aan die woorden? Laat ik met fnuiken beginnen. Dat zal niet iedereen kennen, want het wordt weinig meer gebruikt. Het betekent zoiets als ‘beknotten’, ‘inperken’ of ‘beëindigen’; je kunt bijvoorbeeld je ambities of je plannen …

Fnuiken en gnuiven Lees verder »

Tax of taks?

Tax of taks?

Schrijf je tax of taks? Kort antwoord: alle woorden met taks (‘belasting, heffing’) zijn in het Nederlands met ks. De x zit onder meer in taxeren, taxfree en taxi. Bankentaks, CO2-taks, ecotaks, suikertaks, vlaktaks, vleestaks, vliegtaks: zowel in Nederland als in België zijn samenstellingen met taks populair in de politiek en de media, omdat ze zo …

Tax of taks? Lees verder »

Van Dale Taalregelchallenge: challenge of uitdaging

Challenge of uitdaging?

“Jammer dat er geen Nederlands woord voor ‘challenge’ kon worden bedacht.” Een op het eerste gezicht begrijpelijke reactie op mijn ‘Taalregelchallenge’ die je nu bij Van Dale kunt volgen. Challenge of uitdaging: voor die keuze hebben we uiteraard gestaan. Waarom dan toch dat Engelse woord gekozen? Eerst even over die Taalregelchallenge. Daar kun je je …

Challenge of uitdaging? Lees verder »

Brugge

Sjibbolet

Een sjibbolet is een taalvorm waaraan mensen menen te kunnen bepalen of iemand bij de ‘goeden’ of de ‘slechten’ hoort. Hoor je bij de slechten, dan word je al snel weggezet als dom of niet taalvaardig. Sjibbolet is een woord uit een Bijbelverhaal. Twee stammen, de Gileadieten en de Efraïmieten, waren in oorlog met elkaar. De …

Sjibbolet Lees verder »

Bond of bont?

Hoe spel je bond/t: is het bond of bont? Dat hangt van de betekenis af: bont is een harig dierenvel of een kleurcombinatie; een bond is een organisatie. Het bont Bont is het behaarde vel van dieren, dat bijvoorbeeld in kleding wordt gebruikt. Sommige dieren, zoals nerts, hermelijn en vos, hebben een uitgesproken zachte, warme …

Bond of bont? Lees verder »

kaki uniform

Hoe spreek je kaki uit?

Keekie, zegt de een. Kaakie, zegt de ander. Zelf wist ik eigenlijk niet eens hoe ik kaki zou uitspreken, totdat Mattie en Marieke op Q-Music in een discussie belandden over de uitspraak van kaki. Toen belden ze mij voor het antwoord … En om dat verlossende antwoord maar meteen te geven: kaki spreek je van oorsprong …

Hoe spreek je kaki uit? Lees verder »

Scroll naar top