De rollende r is springlevend

Het gaat prima met de rollende r. Daar lijkt het in elk geval op als je een etmaal lang naar NPO Radio 1 luistert. De uitkomst van mijn mini-onderzoek: 1/3 van de stemmen op die zender gebruikt de tongpunt-r, 2/3 de huig-r. Ik ben zelf een fervent luisteraar van nieuwszenders: Radio 1 en in mindere mate BNR. Daarbij heb ik de vreemde gewoonte om vaak op te merken hoe mensen de r-klank uitspreken: met de

Lees verder »

Blokkeerfries: wat een rotwoord

Blokkeerfries is het woord van het jaar 2018, volgens Van Dale. Ik kan er maar niet over uit wat een rotwoord ik dat vind. De spelling, de strekking, de uitverkiezing – werkelijk alles vind ik er ongemakkelijk aan. In het kort: wat zijn blokkeerfriezen ook alweer? Het woord is ontstaan na de wegblokkade in Friesland in november vorig jaar: tientallen mensen blokkeerden de snelweg om anti-Zwarte Piet-demonstranten uit Dokkum te weren, waar de landelijke intocht

Lees verder »

Is apartheid een Nederlands woord?

“Apartheid is wereldwijd het bekendste Nederlandse woord.” Als het over Nederlandse woorden in andere talen gaat, denken veel mensen dat apartheid ons grootste talige exportproduct is. Maar klopt dat wel? En hoe is dat woord aan zijn beruchte betekenis ‘politiek van rassenscheiding in Zuid-Afrika’ gekomen? Hoewel het Nederlands geen grote wereldtaal is, zijn er veel woorden uit onze taal in alle uithoeken van de wereld beland. Baas is – geholpen door het Engels, dat er

Lees verder »

Verneukeratief kakkineuze kretologie veralgemeniseren

Verneukeratief kakkineuze kretologie veralgemeniseren Als neerlandicus let ik waarschijnlijk bovengemiddeld veel op de vorm van woorden. Het gebeurt me meerdere keren per dag dat de structuur van een woord me verwondert of vrolijk maakt.Een categorie woorden waarbij me dat altijd gebeurt, zijn woorden als kakkineus, veralgemeniseren en verneukeratief. Die hebben een inheems woord (kak, algemeen, verneuken) als basis en daar is een bijzondere afleiding mee gemaakt: het achtervoegsel is uitheems. Daar word ik dus blij

Lees verder »
przewalskipaard

Dicteeklassiekers

Dicteeklassiekers Het Groot Dictee der Nederlandse Taal is ter ziele. Die beslissing was begrijpelijk, schreven Pepijn Hendriks en ik eerder dit jaar. Maar toch zal ik het missen. Gelukkig zijn er allerlei nakomelingen, zoals het Groot Utrechts Dictee, waar ik in de jury zit, en Taalvoutjes-het dictee, dat ik zelf heb geschreven. Ter ere van het Groot Dictee heb ik een puur persoonlijk en dus heel subjectief overzicht gemaakt van dicteeklassiekers. Het zijn twee lijsten: van elk jaar

Lees verder »

Godwin, poetwin en snotwin

Godwin, poetwin en snotwin “As an on-line discussion grows longer, the probability of a comparison involving Nazis or Hitler approaches 1.” Dat is de klassieke Wet van Godwin, waarmee Mike Godwin zichzelf al in 1990 onsterfelijk maakte. Zo’n nazi- of Hitlervergelijking weet discussies al snel dood te slaan; wie zich aan de godwin (inmiddels met kleine letter) bezondigt, ‘is af’. Tenzij het een geldig argument is, natuurlijk – zelfs Godwin zelf godwinde dit jaar ruiterlijk. In

Lees verder »